Имрӯз, 20 ноябр дар Китобхонаи милли Тоҷикистон мизи гирд дар мавзӯи “Татбиқи тавсияҳои Шарҳи универсалии даврӣ оид ба озодии баён: таҷрибаҳо, мушкилот ва имкониятҳо" баргузор гардид.

Ҳадаф аз ин чорабинӣ арзёбии иҷрои тавсияҳои ниҳоии Кумитаи ҳуқуқи инсон оид ба Шарҳи универсалии даврӣ, санадҳои меъёрӣ-ҳуқуқии миллӣ, ки фаъолияти ВАО-ро дар Тоҷикистон танзим мекунанд, буд.

Мизи гирдро Вазорати фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо ТҶ “Хома” ва дастгирии Филиали Ассотсиатсияи «HELVETAS Swiss Intercooperation» дар Тоҷикистон баргузор намуданд.

Чорабинӣ дар доираи татбиқи бандҳои 7(1) ва 7(5) Нақшаи миллии амал оид ба татбиқи тавсияҳои давлатҳои аъзо ба Шӯрои ҳуқуқи башари СММ дар доираи тартиби баррасии универсалии даврӣ (давраи сеюм, солҳои 2023-2026) доир мегардад.

Ҳадафи асосии мизи гирд баррасии натиҷаҳои иҷрои тавсияҳои ШУД оид ба озодии баён, муайян кардани мушкилоти мавҷуда ва таҳияи пешниҳодҳо барои такмили амалияи миллӣ мутобиқ ба меъёрҳои байналмилалӣ буд.

Тоҷикистон 2 марти соли 1992 узви Созмони Милали Муттаҳид гардид. Узвият дар СММ қадами муҳим дар роҳи ҳамгироии кишвар ба ҷомеаи ҷаҳонӣ, тавсеаи ҳамкорӣ ва дарёфти дастгирии соҳаҳои рушди иқтисод ва иҷтимоӣ, иштирок дар ташаббусҳои ҷаҳонии сулҳу субот буд.

Аз замони тасвиби Паймони байналмилалӣ оид ба ҳуқуқҳои шаҳрвандӣ ва сиёсӣ дар соли 1999, Тоҷикистон дар доираи Баррасии даврии умумиҷаҳонӣ (УПО) се гузориши миллӣ пешниҳод намудааст: дар ҷаласаи 19-уми Шӯрои ҳуқуқи инсон (декабри соли 2011), ҷаласаи 25-ум (маи соли 2016) ва ҷаласаи 39-ум (ноябри соли 2021). Дар ин гузоришҳо вазъи ҳуқуқи инсон, тадбирҳо оид ба иҷрои тавсияҳои қаблӣ ва қадамҳои андешидашуда барои таъмини риояи Паймон, аз ҷумла дар соҳаи озодии сухан ва изҳори афкор, инъикос шудаанд.

Дар натиҷаи се даври УПО Кумитаи ҳуқуқи инсон 22 тавсияеро пешниҳод кардаст, ки ба таъмини ҳуқуқ ба озодии сухан ва баён марбутанд ва Тоҷикистон онҳоро барои иҷро қабул намудааст.

Пас аз ба тасвиб расидани Паймони Байналмилалии Ҳуқуқҳои шаҳрвандӣ ва сиёсӣ дар соли 1999, Тоҷикистон се гузориши миллиро дар доираи Шарҳи универсалии даврӣ пешниҳод кардааст: дар иҷлосияи 19-уми Шӯрои ҳуқуқи башари СММ (декабри 2011), иҷлосияи 25-уми (майи 2016) ва №132 (иҷлосияи №132). Дар гузоришҳо таҳлили вазъи ҳуқуқи башар, чораҳо оид ба татбиқи тавсияҳои қаблӣ ва чораҳои андешидашуда ҷиҳати таъмини риояи Паймон, аз ҷумла дар соҳаи озодии баён ва баён инъикос ёфтааст.

Дар пайи се давраи ШУД Кумитаи ҳуқуқи башари СММ 22 тавсияро оид ба ҳуқуқ ба озодии баён ва андеш пешниҳод кард, ки Тоҷикистон онҳоро барои иҷроиш қабул кард.